چین

ویکی‌پدیا، آچیق بیلیک‌لیک‌دن
People's Republic of China
بایراق National Emblem
ملی شعار: شابلون:Vunblist
Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green.
Area controlled by the People's Republic of China shown in dark green; claimed but uncontrolled regions shown in light green.
پایتخت پکن[lower-alpha ۱]
Largest city Shanghai[۱]
رسمی دیل‌(لر) چین دیلی[۲][lower-alpha ۲]
Recognised regional languages
Official written language Vernacular Chinese
Official script Simplified Chinese[۲]
ائل‌لر شابلون:Vunblist
دین See Religion in China
ملیت Chinese
حکومت Unitary single-party socialist state[۳]
 -  Party General Secretary and President Xi Jinping[lower-alpha ۳]
 -  Premier Li Keqiang
 -  First Vice Premier Zhang Gaoli
 -  Congress Chairman Zhang Dejiang
 -  Conference Chairman Yu Zhengsheng
 -  First-ranked Secretary of the Secretariat Liu Yunshan
 -  Secretary of Discipline Inspection Commission Wang Qishan
قانون‌قوْیان National People's Congress
Formation
 -  Establishment of the first Dynasty of pre-imperial China شابلون:C. شابلون:Sc 
 -  First Unification of imperial China under the Qin Dynasty 221 شابلون:Sc 
 -  Republic established 1 January 1912 
 -  چین ایچ ساواشی 1 October 1949 
مساحت
 -  بوتون ۹٬۵۹۶٬۹۶۱ km2[lower-alpha ۴] (3rd/4th)
۳٬۷۰۵٬۴۰۷ sq mi
 -  سۇ (%) 2.8%[lower-alpha ۵]
جمعیت
 -  2015 تخمین 1,376,049,000[۸] (1st)
 -  2010 census 1,339,724,852[۹] (1st)
 -  تراکم 145[۱۰]/km2 (83rd)
۳۷۳/sq mi
GDP (PPP) 2016 estimate
 -  Total $20.853 trillion[۱۱] (1st)
 -  Per capita $15,095[۱۱] (83rd)
GDP (nominal) 2016 estimate
 -  Total $11.383 trillion[۱۱] (2nd)
 -  Per capita $8,239[۱۱] (72nd)
Gini (2015) 46.2[۱۲]
high
HDI (2014) شابلون:Increase 0.727[۱۳]
high ·90th
پول بیریمی Renminbi (yuan; ¥)[lower-alpha ۶] (CNY)
چاغ بؤلگه‌سی China Standard Time (UTC+8)
ایل‌سایار دوروشوغو شابلون:Vunblist
سۇروش آخیشی right[lower-alpha ۷]
تلفوْن کوْدو +86
اینترنت اتکی شابلون:Vunblist
Flag of the People's Republic of China.svg
چین دوواری موغول لارا قارشی چکیلن دوواردیر

چین خالق جومهوریتی و یا چین - یئرین شرق یاریم کوره‌سینده، شرقی آسیادا دؤولت. دۆنیادا اهالیسینین سایینا گؤره بیرینجی، اراضی‌سینه گؤره ایسه اۆچونجو اؤلکه‌دیر (بیرینجی روسیه، ایکینجی ایسه کانادادیر). چین کومونیست پارتیاسی طرفیندن تک پارتییا رژیمی ایله ایداره اوْلونور. باشکندی پکن شهری‌دیر.

چین ۱۴ اؤلکه ایله همسرحددیر - روسیه، قازاخیستان، قیرغیزیستان، تاجیکیستان، افغانیستان، هیندوستان، نپال، بوتان، میانمار، لائوس، ویتنام، قوزئی کوره، موغولیستان و پاکیستان. چین خالق جومهوریتی‌نین بؤلگه‌ده و دۆنیادا نفوذو ساواش ساحه‌دن داها چوْخ ایقتیصادی ساحه ایله باغلیدیر. ۲۰۲۰-جی ایللرده چین ایقتصادیاتینین دۆنیادا ان بؤیوک ایقتصادیات اوْلاجاغی گؤزلنیلیر. دۆنیانین ساحه‌سینه گؤره ۴-جو ان بؤیوک اؤلکه‌سی اوْلان چین خالق جومهوریتی تقریباً ۱.۳۵ میلیارد اهالی‌سی ایله دۆنیانین ان چوْخ اهالی‌سی اوْلان اؤلکه ساییلیر. دۆنیا اهالیسینین تقریباً آلتی‌دا بیری چین‌ده یاشاییر.

جوْغرافيا[دَییشدیر]

يئری و اراضیسی[دَییشدیر]

گئنیش توْرپاقلاریندا زنگین طبیعی ثروت لره صاحبدیر. چینین اراضیسی تخمینن 9.6 میليوْن کم2 و يا دۆنيا اراضیسی‌نین 6.4 اۆنه برابردیر. چین توْرپاقلاری‌نین شیمالدان جنوبا اۇزونلوغو تقریباً 5500 کیلوْمئتردیر و موْهئ قصبه‌سی‌نین شیمالینداکی هئیلوْنگ چايی‌نین مرکزیندن (53030`) نانشا آدالاری‌نین ان جنوبونداکی زئنگمو رئسیفینه قدر (40) اۇزانماقدادیر. شیمالداکی هئیلوْنگژیانگ بؤلگه‌سی قارلارلا اؤرتولويکن جنوبی چین دنیزینده‌کی آدالار تروْپیک ياي ایستیسیيله قوْورولور.

اطراف دنیزلر و آدالار[دَییشدیر]

چینین اطرافی شرقده و جنوبدا بوْهای، هۇانقهای (ساری دنیز)، شرقی چین و جنوبی چین دنیزلری ایله احاطه اوْلونور. بوْهای دنیزی چینین قیطعه دنیزیدیر. قالان دنیزلر ایسه ساکیت اقیانوس حؤوضه‌سی دنیزلریدیر. چینین دنیز سرحدلری‌نین اۇزونلوغو 32000 ک.م دیر. بۇنا آدالارین سرحد اۇزونلوقلاری دا داخیلدیر.

اهالی[دَییشدیر]

2010-جۇ ایلده آپاریلمیش سیياهیا 2011-جی ایلین آپرئل آيیندا اعلان اوْلونموش ایلکین يئکونلارینا اساساً چینین اهالیسی 1،339،724،852 نفردیر [۱۴].

طبیعی آرتیم[دَییشدیر]

ایل دوغوم(1/1000 اولاراق) اولوم(1/1000 اولاراق) آرتيم(1/1000 اولاراق)
1949 36.00 20.00 16.00
1952 37.00 17.00 20.00
1957 34.03 10.80 23.23
1965 37.88 9.50 28.38
1970 33.43 7.60 25.83
1975 23.01 7.32 15.69
1980 18.21 6.34 11.87
1985 21.04 6.78 14.26
1990 21.06 6.67 14.39
1995 17.12 6.57 10.55

قایناقلار[دَییشدیر]

  1. Chan, Kam Wing (2007). «Misconceptions and Complexities in the Study of China's Cities: Definitions, Statistics, and Implications» (PDF). Eurasian Geography and Economics 48 (4): 383–412. DOI:10.2747/1538-7216.48.4.383. یوْخلانیلیب7 August 2011. p. 395
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ Law of the People's Republic of China on the Standard Spoken and Written Chinese Language (Order of the President No.37). Chinese Government (31 October 2000). یوْخلانیلیب21 June 2013. “For purposes of this Law, the standard spoken and written Chinese language means Putonghua (a common speech with pronunciation based on the Beijing dialect) and the standardized Chinese characters.”
  3. Constitution of the People's Republic of China. The National People's Congress of the People's Republic of China (15 November 2007). یوْخلانیلیب8 February 2015.
  4. "New man at helm: Xi Jinping elected to lead China". RT.com. 15 November 2012. Retrieved 2 January 2013.
  5. Demographic Yearbook—Table 3: Population by sex, rate of population increase, surface area and density. UN Statistics (2007). یوْخلانیلیب31 July 2010.
  6. China. Encyclopædia Britannica. یوْخلانیلیب16 November 2012.
  7. قایناق خطاسی برچسب <ref> نامعتبر؛ متنی برای ارجاع‌های با نام CIA وارد نشده‌است
  8. "United Nations world population prospects" (PDF) 2015 revision
  9. قایناق خطاسی برچسب <ref> نامعتبر؛ متنی برای ارجاع‌های با نام groups وارد نشده‌است
  10. Population density (people per sq. km of land area). IMF. یوْخلانیلیب16 May 2015.
  11. ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ ۱۱٫۲ ۱۱٫۳ Report for Selected Countries and Subjects: China. World Economic Outlook. International Monetary Fund (April 2016). یوْخلانیلیب23 May 2016.
  12. China's Economy Realized a Moderate but Stable and Sound Growth in 2015. National Bureau of Statistics of China (19 January 2016). یوْخلانیلیب20 January 2016. “Taking the per capita disposable income of nationwide households by income quintiles, that of the low-income group reached 5,221 yuan, the lower-middle-income group 11,894 yuan, the middle-income group 19,320 yuan, the upper-middle-income group 29,438 yuan, and the high-income group 54,544 yuan. The Gini Coefficient for national income in 2015 was 0.462.”
  13. 2015 Human Development Report. United Nations Development Programme (2014). یوْخلانیلیب14 December 2015.
  14. National Bureau of Statistics of China :Press Release on Major Figures of the 2010 National Population Census


قایناق خطاسی برچسب <ref> برای گروهی به نام «lower-alpha» وجود دارد، اما برچسب متناظر با <references group="lower-alpha"/> یافت نشد یا </ref> بسته یافت نشد.