شمس تبریزی

ویکی‌پدیا، آچیق بیلیک‌لیک‌دن



شمس تبریزی
Shamse Tabrizi.jpg
قیسا بیلگی صوفی
میللیت ایران
دوْغوم تاریخ ۵۸۲ جی قمری
دوْغوم یئر تبریز
اؤلوم تاریخ ۶۴۵ جی قمری
اؤلوم یئر خوی
شمس-ی تبریزی، تخمینن اولاراق 1503-جی ایلده ائدیلمیش بیر مینیاتور؛ موریدی رومی‌نین شعری اولان "دیوان-ای کبیر" دن بیر صحیفه.
شمس-ی تبریزی و مولانا 16 جی میلادی قرنین آخیریندا چکیلمیش بیر مینیاتور کی یازیلاری تورک دیلنده دیر بو مینیاتو ایندی استانبولون توپ قاپی موزسینده ساخلانیر.

شمس تبریزی (دوغوم ۵۸۲ - اولوم ۶۴۵ هجری قمری) تبریز اهالی سیندن دیر و مولانا نین ایلک اوستادی و همنشینی دیر شمس تبریزی نین دقیق آتاسینین آدی بللی دییل اونون زندیگانلیقین باشلانیشین 582 قمری ایلده تبریز ده ذکر ائدیلر .شمس تبریزی نین تباری مولانانین یازدیغی شعردن بللی اولور:

زهي بزم خداوندي،زهي مي‌هاي شاهانه

زهي يغما كه مي‌آورد شه قبئچاق تركانه [۱]

بو سوزون اساسیندا شمس تبریزی آذربایجان تورکلریندن دیر کی اصالت و کوکی قبچاق تورکلرینه یئتیشیر [۲][۳][۴][۵][۶][۷] هابئله ریتر و عبدالباقی گولپینارلی شمس تبریزی قبچاق تورک لریندن بیلیردیلر.

کیملیغی[دَییشدیر]

شمس-ی تبریزی لقبینی ده آیدین اولاجاغی اوچون، حال-حاضردا ایرانین شرقی آذربایجان اوستان‌نین رهبرلیک مرکزی اوْلان تبریز شهرینده م. 1185-جی ایلده. ملیک داد اوْغلو علی آدیندا بیر شخصین اوْغلودور و شمسددین یعنی دینین گونشی لقبیله خاتیرلانمیش‌دیر.

داها کیچیک یاش‌لاردا، منوی علم‌لری تحصیل گؤستردیگی قابیلیتله دقت چکن شمس، دین علم‌لری تحصیل‌دن سوْنرا، گنج یاش‌لاریندا تئبریزلی ابوبکر سئللافا مورید اوْلموش، اونونو دویدوغو بوتون مشهور شئیخ فئیز آلماغا چالیشمیش و بۇ سببله دیار دیار گزمیش‌دیر. بۇ گئزگینلیغیندئن گؤره اؤزونه "شمسددین پئرئنده" (اوچان شمسددین) دئییلمیش، آیریجا تبریزده تریقت پیرلری و حقیقت عاریف اونا کمال-ی تبریزی آدینی وئرمیش‌لر.

اؤلومو حاقین‌داکی روایت‌لر[دَییشدیر]

شمس هیجری 645، میلادی 1247 تاریخینده مؤولانادا میدانا گلن بؤیوک دییشیک‌لیگی هزم ائده بیلمه‌ین‌لر ترفیندن اؤلدورولدو، یوخسا گلدیگی کیمی کیمسه‌یه خبر وئرمه‌دن کنیانی ترک ائتدیگی بیلین مکده‌دیر.بو گون کونیادا شمس مقامی اولاراق بیلینن، خالق و خصوصیله مئولئویلئرجئ توربه‌سینده اول زیارت ائدیلن بۇ توربه ده مؤوجود مزار، بوش بیر مزار می، یوخسا محممداؤندئربیین بیر خاطره‌سینده ایضاح ائدیلدیگی کیمی، شمس حقیقتن بورادا توْرپاقا باسیلیب، بۇ دا ناملوم دیر.

شمس مزارلیقی[دَییشدیر]

نغده دکی کسیک باش توربه‌سی ده شمسه نیسبت وئریلیر. بون‌لاردان آیری اولاراق تبریز شهرینده "کئچیل" دئییلن قبیریستان‌لیقدا، عینی بؤلگه‌ده خوی‌دا، پاکیستان نین مولتون شهرینده شمس توربه‌لری و یا مؤوقئ‌لری واردیر. بون‌لار موختلیف روایت‌لرله بزنمیش‌دیر. پاکیستان‌لی‌لارین سؤیلدیک‌لرینه گؤره ده شمس، کونیادان بیر گئجه یاری‌سی گیزلیجه آیریلمیش، خوی شهرینه حرکت ائتمیش و اورادا یئرلشمیش‌دیر. روایته گؤره شمسی تبریزی خوی دا وفات ائدر و اورادا توْرپاقا تاپشیریلار[۸]. مزاری، یونسکو دونیا مدنیت میراسینا نامیزد گؤستئریلیر. بیر روایته گؤره، مؤولانا جلالددین رومونون کیچیک اوغولو آلائددین ده، شمسی اؤلدورن‌لر آراسیندایمیش.

رسیم خانا[دَییشدیر]

قایناقلار[دَییشدیر]

  1. مولوی. (فارسجا) دیوان شمس (غزلیات) (زهی بزم خداوندی زهی می‌های شاهانه). ويكي مئديا (فاويكي‌منبع). یوخلانیلیب 2013-01-09.
  2. ديوان كبير، ج 5 ، ص 114. اين استناد را نخستين بار دانشمند شهير اسلام مرحوم زكي وليدي طوغان مطرح كرده است. رك. زكي وليدي طوغان. عمومي تورك تاريخينه گيريش، استانبول، 1946، ج 2، ص 161.
  3. پرويز يكاني زارع(ائليار). (فارسجا) زندگي و آثار شمس تبريزي. خوي آنلاين. یوخلانیلیب 2013-01-09.
  4. شمس الدین احمد افلاکی - مناقب العارفین 1247 ـب1148م
  5. http://www.rashthc.ir/upload/jaleb/file/e91a6292/%D9%81%D8%B5%D9%84%20%D8%A7%D9%88%D9%84%20%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2%20%D8%B4%D9%85%D8%B3.doc
  6. Şems-î Tebrizi
  7. - kim kimdir?
  8. شمسی تبریزی میناره‌سی یاخی‌نیندا تئیمور دؤورو اوچ ایسکئلئت اول/تاپیلدی.