ایمارات

ویکی‌پدیا، آچیق بیلیک‌لیک‌دن
بیرلشمیش عرب امیرلیکلری
الإمارات العربية المتحدة
al-Imārāt al-'Arabīyah al-Muttaḥidah
بایراق Emblem
ملی شعار: عيشي بلادي
"Īšiy Bilādī"
"Long Live my Nation"
Ishy Bilady (instrumental)
یئری خریطه‌ده  ایمارات  (green)in the Arabian Peninsula  (white)
یئری خریطه‌ده  ایمارات  (green)

in the Arabian Peninsula  (white)

پایتخت دوبی
۲۴°۲۸′ قوزئیده ۵۴°۲۲′ دوغودا / ۲۴.۴۶۷° قوزئیده ۵۴.۳۶۷° دوغودا / 24.467; 54.367
Largest city Dubai
۲۵°۱۵′ قوزئیده ۵۵°۱۸′ دوغودا / ۲۵.۲۵۰° قوزئیده ۵۵.۳۰۰° دوغودا / 25.250; 55.300
رسمی دیل‌(لر) عرب دیلی
ائل‌لر (2015[۱])
دین Islam
ملیت
حکومت Absolute Federal monarchy
 -  President Khalifa bin Zayed Al Nahyan
 -  Prime Minister Mohammed bin Rashid Al Maktoum
قانون‌قوْیان Federal National Council
Establishment from the United Kingdom
 -  Abu Dhabi 1761 
 -  Umm al-Quwain 1775 
 -  Ajman 1820 
 -  Dubai 1820 
 -  Sharjah 1900 
 -  Ras al-Khaimah 1900 
 -  Fujairah 1952 
 -  Union Emirates 2 December 1971 
 -  Ras Al Khaimah Emirates to join the Union 10 February 1972 
مساحت
 -  بوتون ۸۳٬۶۰۰d km2 (116th)
۳۲٬۲۷۸ sq mi
 -  سۇ (%) negligible
جمعیت
 -  2015 تخمین 5,779,760[۲] to 9,581,000[۳][۴] (93rd)
 -  2005 census 4,106,427
 -  تراکم 99/km2 (110th)
۲۵۶/sq mi
GDP (PPP) 2015 estimate
 -  Total $647.823 billion[۳] (32nd)
 -  Per capita $67,616[۳] (7th)
GDP (nominal) 2015 estimate
 -  Total $345.483 billion[۳] (28th)
 -  Per capita $36,060[۳] (19th)
Gini (2008) 36
medium
HDI (2014) افزایش 0.835[۵]
very high ·41st
پول بیریمی UAE dirham (AED)
چاغ بؤلگه‌سی GST (UTC+4)
ایل‌سایار دوروشوغو dd/mm/yyyy
سۇروش آخیشی right[۶][۷]
تلفوْن کوْدو +971
اینترنت اتکی

ایمارات یا بیرلشمیش عرب امیرلیکلری (عربجه: دولة الإمارات العربية المتحدة‎) آسیادا بیر دؤولت. عربیستان یاریما‌دا‌سینین شرق حیصّه ‌سینده فارس و عوْمان کؤرفزلری ساحلینده یئلشیر. اۆچ دؤولت‌له، جنوب‌دا و غرب‌ده سعودی عربیستان (۴۵۷ km)، شیمال‌دا قطر، جنوب-غرب‌ده عومانلا (۴۱۰ km) همسرحددیر. امیرلیکلرین ساحل خطی‌نین اۇزون‌لوغو ۸۰۰ km- یاخین‌دیر. ایمارات ترکیبینده یئددی امیرلیک وار: ابوظبی، دوبی، شارجه، عجمان، فجیره، راس‌الخیمه و ام‌القوین داخیلدیر. اؤلکه اراضیسینین ۹۳ فایزی ابوظبی و دوبی امیرلیکلری‌نین پایینا دۆشور.

ایقتصادیات[دَییشدیر]

۵۰-جی ایللره قدر به-ده نفت یاتاقلاری کشف اوْلونانادک ایقتصادیات‌دا اساس ساحه‌لر هله اوْ واخت تنززوله اۇغرایان بالیق‌چی‌لیق و میرواری تولیدی ایدی. اما ۱۹۶۲-جی ایلدن امیرلیکلردن ایلک اوْلا‌راق ابو-دابی نفت ایخراج ائتمه‌یه باشلایان‌دا اؤلکه و اوْنون ایقتصادیاتی تانینمایا‌جاق درجه‌ده دییشیل‌دی. بیرلشمیش عرب امیرلییی یارادیلدیغی گۆن‌دن اوْنون باشکانی، ابوظبی نین مرحوم حاکمی شئیخ زاهید نفت صنایع‌سی آچیغا چیکمامیشینی تئز درک ائتدی و نفت ایخراجین‌دان گلن گلیری صحیّه‌یه، تحصیله و میلّی آلت یاپی(زیر ساخت)ون اینکیشافینا یاتیرا‌راق، بۆتون امیرلیکلرین اینکیشافینی تامین ائتدی. نفت صنایعسینین اینکیشافی خاریجی ایشچی قوه‌سینین آخینینا سبب اوْلدو، ایندی اوْنلار اؤلکه اها‌لیسینین، تقریباً، ۱/۴ حیصّه ‌سینی تشکیل ائدیرلر. بیزنس و توریسمین اینکیشافی امیرلیکده تیکینتی بومونون اینکیشافینا سبب اوْلدو. میلیاردلارلا دوللار بۇ جور لاییحه‌لره یاتیریلیر، بئله شهرلرین سمبولو ابوظبی و کوسموپولیت دوبی‌داکی کیمی مؤهتشم مئهمانخانالار و گؤیدلنلردیر. به – فارس کؤرفزی اؤلکه‌لری ایچریسینده ‌ دیگر مدنیت و اینانجلارا قارشی دؤزوم نۆماییش ائتدیرن ان لیبئرال اؤلکه‌دیر. بۇنونلا یاناشی، به بۇ بؤلگه ‌دا عمومیت‌له سئچکی‌لی حاکمیّت اوْرقانی اوْلمایان یگانه دؤولت‌دیر.

طبیعی قایناقلاری[دَییشدیر]

بیرلشمیش عرب امیرلیکلرینده قیمت‌لی فایدالی قازینتیلار نفت، طبیعی قاز، دمیر فیلیزی، داشدوز، اورانوس، کرومیت، نیکل، میس، پلاتین، بوکسیت، ماقنئزیت، آسبئست و س. آشکار ائدیلمیشدیر. نفت و طبیعی قاز یاتاقلاری داها تئز منیمسنیلمیش، دیگرلری ایسه هله ده تدقیق ائدیلمک‌ده‌دیر. مثلاً، داغلیق بؤلگه‌ده یئرلشمیش رس-ال-هئیمه امیرلییی‌نین فایدالی قازینتیلارلا زنگین اوْلما‌سی معلوم‌دور.

اها‌لی[دَییشدیر]

ایمارات اها‌لی‌نین ایلک نوفوس ساییمی ۱۹۶۸-جی ایلین مارس- آوریل آیلاریندا آپاریلمیش (اوْ واخت اؤلکه مۆقاویله‌لی عوْمان آدلانیردی) و ۱۸۰ مین نفر ساکین قئیده آلینمیش‌دی. «نفت های-کویو»ایله علاقه دار اها‌لی‌نین سایی تبی آرتیم، اؤزل‌له خاریجی موحاجیرلرین قوْنشو عرب اؤلکه‌لری، هیندوستان و ایراندان گلن فهله‌لرین کۆتلوی(توده) آخینی حسابینا هیز‌له آرتمیش و ۲۰۰۵-جی ایللرین اوّللرینده تخمیناً ۴،۰ میلیون. نفره چاتمیش‌دیر. اها‌لی‌نین ایلک نوفوس ساییمی سیندان ۲۱-جی عصرین اوّللرینه قدر اؤلکه‌ده یاشایانلارین سایی ۲۰ دفعه‌دن چوْخ آرتمیش‌دیر. دموقرافلارین حسابلامالارینا گؤره ۲۰۱۵-جی ایلده اؤلکه‌ده اها‌لی‌نین سایی ۶،۰ میلیون. نفره قدر آرتا بیلر. ۵ - ۶ دسامبر 2005-جی ایل نوفوس ساییمی نا اساساً ایمارات اها‌لی‌سی ۴.۱۰۶.۴۲۷ نفر اوْلموش‌دور.[۴] ایمارات اها‌لی‌سی اساساً عربلردن، قیسمن بلوچلاردان، فارسلاردان، پوشتونلاردان، پنجاب‌لیلاردان، بنگاللاردان و آز سایدا دیگر اتنیک قروپلاردان عبارت‌دیر.

دیل[دَییشدیر]

دیگر آفریقا-عرب اؤلکه‌لرینده اوْلدوغو کیمی عرب دیلی بۇرادا رسمی دیل‌دیر. عرب دیلی اؤلکه‌ده تحصیل دیلی‌دیر و حاکم دیل اوْلما اؤزللیکی داشیییر. بللی بیر دؤورده اینگیلیس حاکمیّتینده قالدیغی اۆچون اؤلکه‌ده اینگیلیس دیلینده ده دانیشیرلار. اؤزل‌له ایش حیاتیندا گئنیش شکیل‌ده اینگیلیس دیلین‌دن ایستیفا‌ده ائدیلیر. کوچه، ماغازا و دیگر یئرلرین آدلاری اینگیلیس دیلینده یازیلیر. تیجارت دیلی فرانسه، عرب و فارس دیللری‌دیر. اؤلکه‌ده پاکیستان و هیندوستان‌لی گلمه‌لرین سایینین یۆکسک‌لییی سببیندن بۇرادا هیند-اۇردوجا دا دانیشیلیر.

دین[دَییشدیر]

بیرلشمیش عرب امیرلیکلری اها‌لیسینین اکثریتی (۸۹%) موسلمانلاردیر. موسلمانلارین ۲/۳ حیصّه ‌سی وهابی‌لییه یاخین اوْلان سوننولویون حنبه‌لی مذهبینه اعتیقاد ائدیر. عینی زاماندا سوننو-مالیکیلر و چوْخ آز سایدا سوننو-شافییلر یاشاییرلار. به-ده شیعه‌لره (اها‌لی‌نین ۱/۵-ای; اوْنلار ایران‌دان، پاکیستان‌دان و هیندوستان‌دان گلنلردیر) ده راست گلینیر. شرق‌ده و جنوب‌دا عبارتدیر (۴۰ مین نفره یاخین) یاشاییر. بۇنونلا یاناشی کریستیانلار (اها‌لی‌نین ۶%- اساساً اینگیلیس لر و آمریکانلار) و ایندوسلار دا موسلمانلارلا یاناشی یاشاییرلار.

مدنیت[دَییشدیر]

رسمی تعطیل گۆنلری[دَییشدیر]

۱ ژانویه — یئنی ایل

۱۱ ژانویه — قوربان بایرا‌می

۳۱ ژانویه — هیجری ایلی‌نین اوّلی

۱۱ آوریل — محمد پیغمبرین آد گۆنو

۶ آگوست — شئیخ زایئدین ابوظبینین امیری اوْلما‌سی

۲۲ آگوست — میراج

۲۲-۲۴ اۇکتوبر — رمضان بایرا‌می

۲ دسامبر— میلّی گۆن

مطبخ[دَییشدیر]

بیرلشمیش عرب امیرلیکلرینده دۆنیا مطبخلریندن یئمکلره راست گلینیر. سیخ توریست آچیغا چیکمامیشی اوْلان بۇ اؤلکه‌ده، هر زؤوقه خیطاب ائده‌جک بیر چوْخ رستورانلا قارشیلاشماق اوْلار..عۆمومی اوْلا‌راق تورک مطبخینه بنزین بیر یئمک مدنیتی وار. لاکین ادویاتلاری،یاغلاری و فرقلی یئمک بیشیرمه طرزلری، یئمکلری‌نین دادلاری تورک یئمکلریندن فرق‌لنیر. بۇرادا خورما دولما‌سی آدلی یئمکی شیرین و پئندیرلی بیر قاریشیق‌دان عبارت اوْلان دییشیک بیر لذت‌دیر.

گؤرونتولر[دَییشدیر]

قایناقلار[دَییشدیر]

https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia

  1. Jure Snoj. UAE's population – by nationality. bq Magazine.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ United Arab Emirates. CIA World Factbook.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ United Arab Emirates. International Monetary Fund. یوْخلانیلیب12 February 2016.
  4. Population (Total). World Bank.
  5. 2015 Human Development Report. United Nations Development Programme (2015). یوْخلانیلیب14 December 2015.
  6. List of left- & right-driving countries.
  7. Guide to Driving in UAE – Drive Safe in UAE.