پرش به محتوا

شوروی

ویکی‌پدیادان، آچیق بیلیک‌لیک‌دن
(USSR-دن يوْل‌لاندیریلمیش)
Union of Soviet Socialist Republics
Союз Советских Социалистических Республик
Soyuz Sovetskikh Sotsialisticheskikh Respublik
۱۹۲۲–۱۹۹۱[۱]
شوروی بایراغی
Flag
State Emblem of شوروی
State Emblem
شوعار: دونیا ایشچیلری بیرلشین!
Пролетарии всех стран, соединяйтесь!
(Proletarii vsekh stran, soyedinyaytes!
Literally:
Proletarians of all countries, unite!)
میلی مارش: The Internationale
(1922–1944)

State Anthem of the Soviet Union
(1944–1977)

State Anthem of the Soviet Union
(modified version)
(1977–1991)
شوروی ایکینجی دونیا ساواشی‌دان سورا
پایتختمسکو
عۆموُمی دیللرروس دیلی2
دمونیم(لر)Soviet, روسلار[۲]
دؤولت
General Secretary 
• ۱۹۲۲–۱۹۵۲
ایستالین (first)
• ۱۹۹۱
Vladimir Ivashko (last)
Head of state 
• ۱۹۲۲–۱۹۳۸
Mikhail Kalinin (first)
• ۱۹۸۸–۱۹۹۱
میخائیل گورباچوف (last)
Head of government 
• ۱۹۲۲–۱۹۲۴
ولادیمیر لنین (first)
• ۱۹۹۱
Ivan Silayev (last)
قانون اوقانیSupreme Soviet
Soviet of the Union
Soviet of Nationalities
تاریخی دؤنم۲۰. یوز ایل
۳۰ دسامبر ۱۹۲۲
۲۵ اوکتوبر ۱۹۴۵
۹ اوکتوبر ۱۹۷۷
۲۶ دسامبر ۱۹۹۱[۱]
اراضی
۱۹۹۱لوآ خطاسیماژول:Convert-ین 1851-جی/جو خطینده: attempt to index local 'en_value' (a nil value).
جمعیت
• ۱۹۹۱
۲۹۳۰۴۷۵۷۱
پول واحیدیشوروی روبل (руб) (SUR)
تیلفون کودو۷
اینترنت ال‌تی‌دی.su1
قاباقکی
سونراکی
Russian SFSR
Transcaucasian SFSR
Ukrainian SSR
Byelorussian SSR
Bukharan People's Soviet Republic
Khorezm People's Soviet Republic
Estonia
Latvia
لیتوانی
Tuvan People's Republic
روسیه
اوکراین
بلاروس
ائرمنیستان
آذربایجان جومهوریتی
استونی
گورجیستان
قازاخیستان
قیرغیزیستان
لتونی
لیتوانی
مولداوی
تاجیکیستان
تورکمنیستان
اوزبکیستان
Notes
  1. ^ Assigned on 19 September 1990, existing onwards.
  2. ^ All-union official since 1990, constituent republics had right to declare their own official languages

شوروی سوسیالیست جومهوریتیلر بیرلیغی، قیساجا: شوروی اتفاقی، شوروی (روسجا: Союз Советских Социалистических Республик, СССР). روسیه ایمپیراتورلوغونین واریثی اوْلموش‌دور.

عۆمومی‌لیکده دۆنیانین قۇرو حیصّه‌سینین ۱/۶ حیصّه سی محض شوروی-نین پایینا دوشموش‌دور – ۲۲ ۴۰۲ مین km۲. اهالیسینین سایینا گؤره ده دۆنیادا ۳-جو یئرده اوْلموش‌دور (۱۹۸۹، ۱ ژانویه – ۲۹۳ میلیون).

شوروی-نین اراضیسینین اساس حیصّه‌سینی روسیه شوروی فدراتیو سوسیالیست جومهوریتی تشکیل ائتمیشدیر. شوروی یارادیلارکن اوْنون اساسیندا ۴ دؤولت قۇرومو اوْلموش‌دور – روسیه، بلاروس شوروی سوسیالیست جومهوریتی، اوکراین شوروی سوسیالیست جومهوریتی و ترکیبینده ۳ (آذربایجان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، گورجوستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، ائرمنیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی) دؤولتی بیرلشدیرمیش ماورای قفقاز سوسیالیست فدراتیو شوروی جومهوریتی. ۱۹۳۶-جی ایلدک شوروی-نین ترکیبینده علاوه اؤزبکیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، تورکمنیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، تاجیکیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی، قیرقیزستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی و قازاخیستان شوروی سوسیالیست جومهوریتی تشکیل ائدیلمیش‌دی. بیرده، ۱۹۳۶-جی ایل اصلاحاتلارینین نتیجه‌سی اوْلاراق زاقافقازی سفسر پارچالاندی. بئله‌لیک‌له، شوروی فورمال ۱۱ دؤولت‌دن عبارت اتفاقاً چئوریلدی.

ایکینجی دونیا ساواشیندن غالیب چیخمیش شوروی ترکیبینه لیتوانی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی، مولداوی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی، استونی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی و لتونی شوروی سوسیالیست جومهوریتی-ی ده قات‌دی. شوروی اؤز سرحدلرینی اوروپایا طرف گئنیشلندیردی. بیرده آلماننین بیر حیصّه سی ده (کئچمیش کنیسبرق ایالتی) اوْنا نسیب اوْلدو.

فوریه اینقیلابیندا چوخلو اکینجی و ایشچی قروپ لاری یاراندی کی دئمک اولار «سوویت پتروگراد» اونلارین ان اونملی سیمیش روسجا Совет آدی کی گونی آذربایجان و ایران دا شوروی معنی اولدو بوردان کوکلنمیش دیر

تاریخی

[دَییشدیر]
فایل:Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı.jpg
شوروی-ده یاشایان خالقلار

شوروی نین قۇرولماسی

[دَییشدیر]

۲۰. یوز ایلین اوّللرینده روسیه ایمپیراتورلوغو کاپیتالیزمین اینکیشافی سورعتلنمیشدی. لاکین ۱۹۰۰-۱۹۰۳-جو ایللر دۆنیا ایقتیصادی بحرانی روسیه دان دا یان کئچمه‌دی. ایجتیماعی سیاسی پروسِسلرین درینلشمه‌سی ایله ایلک سیاسی حزب‌لر یارانماغا باشلادی. سوْنرالار روسیه نین تاریخینده اهمیت‌لی روْل اوْینامیش سوسیالیست-اینقیلاب‌چیلار حزبی ۱۹۰۲-جی ایلده یاراندی.

بیرینجی دونیا ساواشی بیر چوْخ دؤولتلرین، بیرده روسیه ایمپراتورلوغونون دا ضعیفلمه‌سی ایله نتیجه لندی. نتیجه‌ده داخیل‌ده اوْلان ضدیتلر داها دا قاباردی. بۆتون بۇ پروسِسلرین نتیجه‌سی کیمی روسیه‌دا ۱۹۱۷-جی ایلین فوْریه آییندا اینقیلاب نتیجه سینده ۱۶۱۳-جو ایلدن حاکمیّت‌ده اوْلان رومان‌اوف تاخت‌دان محروم ائدیلدی (۱۹۱۷-جی ایل ۲ مارس).

حاکمیّت موقتی حؤکومته (اثر-منشویکلره) کئچدی. لاکین بولشویکلر بۇ جور «حاکمیّت بؤلگوسون‌دن» راضی قالمادیلار. ۲۵ اوْکتوبردا (۷ نوْامبر) باش وئرمیش نؤوبتی اینقیلاب نتیجه سینده موقتی حؤکومت حاکمیّت‌دن گئتدی. نتیجه‌ده حاکمیّت ولادیمیر لنین باشدا اوْلماقلا کومونیسملرین الینه کئچدی.

ایداری بوْلۆنۆش

[دَییشدیر]
شوروی سوسیالیست جومهوریتیلاری اتفاقی (۱۹۵۶–۱۹۹۱)
بایراق ج.مه.ریت باشکند شوروی خریطه‌سی
۱ روسیه موسکو
Republics of the Soviet Union
Republics of the Soviet Union
۲ اوکراین کیئف
۳ بلاروس مینسک
۴ اؤزبکیستان تاشکند
۵ قازاخیستان آلماتی
۶ گورجوستان تفلیس
۷ آذربایجان باکی
۸ لیتوانی ویلنیوس
۹ مولداوی کیشیناو
۱۰ لتونی ریقا
۱۱ قیرقیزستان بیشکک
۱۲ تاجیکیستان دوشنبه
۱۳ ائرمنیستان ایروان
۱۴ تورکمنیستان عاشق‌آباد
۱۵ استونی تالین

[۸]

س.س.ر.ی. گئربی


گؤرونتولر

[دَییشدیر]

قایناقلار

[دَییشدیر]
  1. ^ Declaration № 142-Н of the Soviet of the Republics of the Supreme Soviet of the Soviet Union, formally establishing the dissolution of the Soviet Union as a state and subject of international law. (روس)
  2. ^ Russian. Oxford University Press. آرشیولنیب اصلی نۆسخه‌دن on 2017-10-10. یوْخلانیلیب9 May 2017. “historical (in general use) a national of the former Soviet Union.”
  3. ^ Historical Dictionary of Socialism. James C. Docherty, Peter Lamb. Page 85. "The Soviet Union was a one-party Marxist-Leninist state.".
  4. ^ Ideology, Interests, and Identity Archived 2013-07-21 at the Wayback Machine.. Stephen H. Hanson. Page 14. "the USSR was officially a Marxist-Leninist state"
  5. ^ The Fine Line between the Enforcement of Human Rights Agreements and the Violation of National Sovereignty: The Case of Soviet Dissidents. Jennifer Noe Pahre. Page 336. "[...] the Soviet Union, as a Marxist-Leninist state [...]". Page 348. "The Soviet Union is a Marxist–Leninist state."
  6. ^ Leninist National Policy: Solution to the "National Question"?. Walker Connor. Page 31. "[...] four Marxist-Leninist states (the Soviet Union, China, Czechoslovakia and Yugoslavia)[...]"
  7. ^ Law of the USSR of March 14, 1990 N 1360-I 'On the establishment of the office of the President of the USSR and the making of changes and additions to the Constitution (Basic Law) of the USSR'. Garant.ru. یوْخلانیلیب12 July 2010.
  8. ^ ویکی‌پدیا

قالری

[دَییشدیر]